Böyük Britaniya Hind-Sakit Okean bölgəsinə diqqəti artırıb

Ötən ilin oktyabr ayında Hindistanla Böyük Britaniya müdafiə sazişi imzalanmışdı. Bu hər iki ölkənin strateji əlaqələrinin gücləndirilməsi istiqamətində mühüm hesab edilirdi. Bu saziş, hərbi əməkdaşlığın genişləndirilməsi və müdafiə sahəsində texnoloji mübadilənin artırılmasına yönəlmişdi.

Sazişə görə, Böyük Britaniya Hindistana LMM (Lightweight Multirole Missiles) 350 milyon funt sterlinq (təxminən 468 milyon ABŞ dolları) dəyərində raketləri tədarük etməli idi. Raketlər, Böyük Britaniyada Thales tərəfindən istehsal olunacaq. Ekspertlər bir il əvvəl imzalanan sazişi Böyük Britaniyanın müdafiə sənayesi üçün də mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini bildirmişdilər. Bu Böyük Britaniyada yeni iş yerlərinin yaradılmasına və iqtisadiyyatın canlanmasına səbəb olacaq. Hindistan isə bu raketləri əldə etməklə, öz hərbi arsenalını müasirləşdirəcək və regional təhlükəsizlikdə daha aktiv rol oynaya biləcək.

Sazişin imzalanmasında təxminən bir ay sonra Hindistan və Böyük Britaniya “Ajeya Warrior-2025” adlı birgə antiterror təlimlər keçirdilər. Təlimlərdə hər iki ölkədən 240 hərbi qulluqçu iştirak edirdi. 2011-ci ildən başlayaraq hər iki ildən bir keçirilən “Ajeya Warrior” manevrləri Hindistan və Böyük Britaniya ordularının strateji müdafiə əməkdaşlığı çərçivəsində genişmiqyaslı qarşılıqlı fəaliyyətinin mühüm elementi hesab olunur.

Hindistan-Böyük Britaniya hərbi əməkdaşlığı bu il də davam edib. Hindistan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin dörd eniş platforması üçün inteqrasiya olunmuş tam elektrik mühərrikinin hazırlanması və daxil edilməsi üzrə hökumətlərarası saziş üzərində iş gedir. Hindistan və Birləşmiş Krallıq Hindistan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin gəmilərində elektrik mühərriklərinin tətbiqi və Marlet yüngül çoxməqsədli raketlərinin (LMM) istehsalı üçün iki hökumətlərarası müqavilə (IGA) imzalamağa yaxındırlar. Bunlar uzunmüddətli müdafiə sənayesi əməkdaşlığının qurulması və ikitərəfli strateji tərəfdaşlığın dərinləşdirilməsi istiqamətində həlledici addımlardır. Eyni zamanda, Birləşmiş Krallıq daha bir meqa-müqavilə – Hindistanın beşinci nəsil qırıcısı olan qabaqcıl orta döyüş təyyarəsini (AMCA) hərəkətə gətirmək üçün reaktiv mühərrikin dizaynı və inkişafı üçün də öz təklifini irəli sürdü.

Böyük Britaniya Hindistanı Hind-Sakit okean bölgəsindəki ən vacib tərəfdaş kimi qiymətləndirir. Hər iki dövlətin üst-üstə düşən narahatlıqlar və maraqlar var. Bundan başqa iki ölkə arasında 15 iyul 2026-cı ildə qüvvəyə minən ikitərəfli Azad Ticarət Sazişinin imzalanması tərəfdaşlığı gücləndirəcək.