Ər-Riyad ancaq öz gücünə arxalanmalıdır

Husilər Səudiyyə Ərəbistanına hücumları genişləndiriblər, Məkkə ilə Mədinə kimi şəhərlərin hava məkanlarında dronlar uçuşur. Husilərin Səudiyyə Ərəbistanının enerji strukturlarını hədəf alacağı istisna deyil. Öz növbəsində Səudiyyə Ərəbistan husilərin mövqelərinə zərbələrini davam etdirir. Tərəflər bir-birlərinə qarşı quru əməliyyatlar keçirməyi də planşadıra bilərlər.

ABŞ, Pakistan və Türkiyə Səudiyyə Ərəbistanını hərbi texnika ilə təhciz edə bilsələr də, husilərlə savaşmağa hazır deyillər. Belə vəziyyətdə Səudiyyə ərəbistanı ancaq öz gücünə arxalanmalıdır. Bu arada, ABŞ Dövlət Departamenti Səudiyyə Ərəbistanı və bir sıra Yaxın Şərq ölkələrinə səfərlə bağlı xəbərdarlıq səviyyəsini artırıb.

Səudiyyə Ərəbistanı husilərlə mübarizə apararkən, Ər-Riyadın Çinlə bağlı qərarı  diqqət çəkib. Ər-Riyad mərkəzi banklar arasında birbaşa transsərhəd ödənişləri həyata keçirmək və dollardan asılılığı azaltmaq məqsədilə Çinin rəhbərliyi ilə yaradılan “mBridge” beynəlxalq ödəniş platforması layihəsindən çıxıb. Bu platformaya 2024-cü ildə qoşulan Səudiyyə Ərəbistanı layihədə cəmi iki il iştirak edib.

Səudiyyə Ərəbistanının Çinin dollara alternativ sərhədlərarası ödəniş sistemi yaratmaq səylərinin bir hissəsi olan və Pekin tərəfindən idarə olunan rəqəmsal valyuta proqramından ayrılmasının səbəbi nədir?

Pekinin irəli sürdüyü platforma Amerika Birləşmiş Ştatlarının narahatlığına səbəb olub. Layihə iştirakçılarının “mBridge” platformasından istifadə edərək SWIFT kimi dolların hökmranlıq etdiyi ənənəvi ödəniş sistemlərindən yan keçməsinə şərait yaradıb. Yeni platforma mərkəzi banklar arasında öz rəqəmsal valyutaları vasitəsilə birbaşa əməliyyatlar aparmaq texnologiyasından istifadə etməyə imkan verir. Bu yanaşma valyuta mübadiləsi əməliyyatlarının vaxtını və xərclərini azaldır, həmçinin dolların vasitəçi valyuta rolunu zəiflədir. Yaxın Şərqdə ABŞ-ın uzunmüddətli müttəfiqləri olan Səudiyyə Ərəbistanı və Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri bu platformanın fəal iştirakçısına çevrilmişdilər. Vaşinqtonun təzyiqləri nəticəsində Səudiyyə Ərəbistanı bu platformadan ayrılmağa qərar verib. Səudiyyə Ərəbistanı rəsmiləri isə platformadan ayrılmalarını layihədə məhdud iştiraklarıyla izah ediblər. Halbuki, əsas amil layihənin ABŞ-ın maraqlarına zidd olmasıdır. ABŞ Prezidenti Donald Tramp BRICS ölkələrini dollara alternativlər axtaracaqları təqdirdə 100 faizlik gömrük rüsumları tətbiq etməklə hədələyib.